Debaty sejmoweVII Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie zmiany rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 września 2001 r. dotyczącego udzielania kredytów i pożyczek ze środków Krajowego Funduszu Mieszkaniowego oraz niektórych wymagań dotyczących lokali i budynków

   W odpowiedzi na interpelację pana posła Jerzego Feliksa Budnika, w sprawie nowelizacji rozporządzenia Rady Ministrów określającego zasady i tryb udzielania kredytów i pożyczek ze środków Krajowego Funduszu Mieszkaniowego (nr interpelacji: SPS-0202-116/01), z upoważnienia prezesa Rady Ministrów uprzejmie przekazuję poniższe wyjaśnienia.    Podstawowym obecnie problemem programu wspierania budownictwa na wynajem ze środków KFM jest brak możliwości sfinansowania znacznej części projektów inwestycyjnych, których dotyczą złożone w BGK wnioski kredytowe. W dużej mierze problem ten dotyczy przedsięwzięć znajdujących się już w fazie realizacji. Zgodnie z informacjami BGK na koniec października 2001 r. w ewidencji banku znajdowało się 790 wniosków o udzielenie kredytu na kwotę prawie 4 mld zł. W kwocie tej blisko 1 mld zł dotyczy wniosków złożonych jeszcze w 2000 r. Również liczba wniosków dotyczących zaawansowanych już inwestycji jest bardzo duża i odpowiada zapotrzebowaniu na środki kredytowe w kwocie ok. 1,4 mld zł, stanowiąc aż 35% łącznej kwoty zapotrzebowania na kredyty. Ocenia się, że popyt wynikający ze złożonych wniosków kredytowych co najmniej dwukrotnie przekracza najbardziej optymistyczne prognozy dostępnego kapitału kredytowego KFM w 2002 r.    Zasadniczym celem nowelizacji rozporządzenia, przyjętej w dniu 4 września 2001 r., było rozbudowanie istniejących już rozwiązań przewidzianych przepisami § 7 ust. 2 rozporządzenia sprzed nowelizacji. Zgodnie z tym przepisem w sytuacji niedoboru środków KFM w stosunku do zapotrzebowania na kredyty wynikającego ze złożonych wniosków kredytowych spełniających warunki określone w regulacjach prawnych kwalifikację przez BGK wniosków kredytowych do finansowania powinna poprzedzić opinia wyrażona przez prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast. Rozwiązanie to okazało się niewystarczające, gdyż nie wskazywało jednoznacznie, co ma być przedmiotem opinii prezesa UMiRM, jakie kryteria winny stanowić podstawę do oceny (opinii) oraz nie precyzowało trybu postępowania w przypadku potrzeby opiniowania znacznej liczby wniosków. Aby wyeliminować tę lukę, nowelizacja wprowadziła ścisłe ramy czasowe dla każdej czynności w procesie ubiegania się o kredyt z KFM oraz określiła kryteria stanowiące podstawę kwalifikacji wniosków kredytowych na bazie oceny punktowej. Zmiany te były co do zasady konieczne. Brak przepisów uściślających postępowanie kwalifikacyjne w warunkach stanu niedoboru środków KFM w stosunku do zgłoszonego popytu na kredyty nie pozwalałby obecnie na rozwiązanie tej sytuacji w sposób systemowy. Uregulowanie tych kwestii w rozporządzeniu stwarza obecnie możliwość zapoznania się z zasadami oceny przez samych wnioskodawców i tym samym pozwala na takie przygotowanie inwestycji i wniosku wstępnego, które zwiększy prawdopodobieństwo uzyskania finansowania przedsięwzięcia, zapewniając jednocześnie większy stopień zgodności planowanego przedsięwzięcia z priorytetami regionalnej i społecznej polityki państwa.    Odpowiadając na pytanie pana posła dotyczące zamierzeń rządu w zakresie nowelizacji rozporządzenia określającego zasady i tryb udzielania kredytów ze środków KFM, pragnę zauważyć, iż ponowne przyjęcie ˝starych zasad˝ kwalifikacji wniosków kredytowych, które odnosiłyby się do wniosków złożonych przed wejściem w życie nowelizacji, w żaden sposób nie rozwiązywałoby podstawowego problemu budownictwa na wynajem ze środków KFM, jakim są niewystarczające środki kredytowe. Nadal koniecznością byłoby opracowanie i zastosowanie przez prezesa UMiRM pewnych kryteriów oceny umożliwiających wyłonienie i zakwalifikowanie części wniosków kredytowych do finansowania.    Pragnę jednocześnie poinformować, że - biorąc pod uwagę podstawowy problem związany z niedoborem środków w KFM - działania rządu zmierzają obecnie przede wszystkim w kierunku pozyskania jak największych środków dla KFM. Wiąże się to m.in. z wprowadzeniem rozwiązań pozwalających na pełne wykorzystanie możliwości, które stworzyła nowelizacja ustawy o niektórych formach popierania budownictwa mieszkaniowego, przyjęta w lutym br. Pozwalają one na:    - zaciąganie przez BGK pożyczek w celu zasilenia KFM,    - sprzedaż bankom hipotecznym wierzytelności KFM z tytułu udzielonych kredytów,    - stosowanie dopłat do oprocentowania kredytów udzielanych (na zasadach określonych w ustawie o niektórych formach wspierania budownictwa mieszkaniowego) gminom na infrastrukturę techniczną przez banki inne niż BGK.    Bank Gospodarstwa Krajowego szacuje, że przy wykorzystaniu tych możliwości oraz dotacji budżetowej w wysokości zapisanej w projekcie budżetu państwa na 2002 r. plan udzielania kredytów w przyszłym roku mógłby zostać ustalony na poziomie 2 mld zł. Warunkiem jest jednak dokapitalizowanie funduszu statutowego banku.    Nie oznacza to jednak, że rząd nie dostrzega problemów, które są związane z obecnym trybem kwalifikacji wniosków do finansowania. Obecnie prowadzone są prace zmierzające do dalszej racjonalizacji zasad dostępu do ograniczonych środków KFM. Z kwestią tą wiąże się m.in. problem - podniesiony również w interpelacji pana posła - związany z faktem, iż wprowadzone w nowelizacji zmiany objęły wnioski kredytowe złożone w BGK przed wejściem w życie rozporządzenia, tj. w okresie, gdy nie były jeszcze znane kryteria oceny wniosków kredytowych (wniosków wstępnych). Obecnie przepisy rozporządzenia przewidują co prawda ocenę tych wniosków w oparciu o dodatkowe kryteria oceny. Dodatkowe kryteria stwarzają możliwość uzyskania znacznej liczby punktów uzależnionych od terminu, w którym wniosek kredytowy został zarejestrowany w BGK, oraz planowanego terminu zakończenia inwestycji. Chociaż ocena dodatkowa w znacznym stopniu może zwiększyć prawdopodobieństwo uzyskania kredytu z KFM, nie zapewnia ona jednak rozwiązania wszystkich palących problemów, w tym m.in. problemów związanych z dużą liczbą wniosków dotyczących rozpoczętych już inwestycji. Brak możliwości ich dokończenia jest przyczyną szeregu problemów natury społecznej i ekonomicznej w społecznościach lokalnych. Działania rządu w tym zakresie zmierzają w kierunku opracowania i wprowadzenia zmian w rozporządzeniu określającym warunki i tryb udzielania kredytów i pożyczek z KFM. Może się to wiązać z modyfikacją systemu punktowej oceny wniosków, opartego na zestawie kryteriów, która w pierwszej kolejności pozwoli zapewnić finansowanie z KFM tych przedsięwzięć inwestycyjno-budowlanych, które znajdują się na zaawansowanym etapie realizacji, jak również w większym stopniu zwiększać będzie szanse wniosków oczekujących długi okres na uzyskanie kwalifikacji kredytowej.    Na zakończenie pragnę zapewnić, iż rozwój programu wspierania społecznego budownictwa czynszowego ze środków KFM będzie stanowić jeden z podstawowych kierunków polityki mieszkaniowej państwa. Mam nadzieję, że działania, które zostaną wprowadzone w najbliższym czasie, przyczynią się do rozwiązania obecnych problemów, przed którymi stoją inwestorzy budownictwa na wynajem.    Minister    Marek Pol    Warszawa, dnia 21 grudnia 2001 r.